Symphytum
Boraginaceae · 30 tür
Kabaca tüylü, çok yıllık otsu bitkilerdir; kalın ve etli kökleri, alternan yapraklı gövdeleri ve karakteristik olarak aşağı sarkan, tüp veya çan şeklindeki çiçekleriyle tanınırlar. Çiçekler sarımtırak-krem, mor veya maviyle değişen renk gamında olup çoğunlukla akrep kuyruğu görünümündeki (skorporoid) çiçek demetleri oluşturur; meyveleri parlak, sert kabuklu küçük merikarplardır. Türkiye'de başta Karadeniz kıyı şeridi ve Doğu Anadolu olmak üzere Marmara, Ege ve İç Anadolu'nun nemli kesimlerinde yayılış gösterir; orman kenarları, dere boyları, çayırlık alanlar ve nemli kayalıklar tipik habitatlarını oluşturur. Türkiye'de yaklaşık 15–18 tür ile temsil edilen cins, ülke florası içinde önemli bir çeşitlilik sergiler. Endemik türler arasında *Symphytum sylvaticum*, *S. anatolicum* ve *S. pseudobulbosum* sayılabilir; bu türler özellikle Karadeniz havzasının nemli ormanlarına ve Doğu Anadolu dağ yamaçlarına özgüdür. Bazı türlerin kökleri ve yaprakları halk hekimliğinde yara iyileştirici olarak kullanılmış, bununla birlikte içerdikleri pirolizidin alkaloidleri nedeniyle tıbbi kullanımları kısıtlanmıştır.
| BİLİMSEL AD | TÜRKÇE AD | ENDEMİK | IUCN | |
|---|---|---|---|---|
| Symphytum aintabicum | Antep Kafes Otu | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | 1 |
| Symphytum anatolicum | Ana Kafes Otu | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | 6 | |
| Symphytum armeniacum | — | Endemik | — | |
| Symphytum asperum | Kaba Kafes Otu | — | ||
| Symphytum asperum var. armeniacum | — | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Symphytum asperum var. asperum | — | — | ||
| Symphytum bohemicum | — | — | 2 | |
| Symphytum bornmuelleri | Kayın Kafes Otu | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Symphytum brachycalyx | Dere Kafes Otu | — | 1 | |
| Symphytum bulbosum | Şiş Kafes Otu | — | ||
| Symphytum circinale | Akrep Kafes Otu | DD - Data Deficient - Veri yetersiz | 1 | |
| Symphytum ibericum | Orman Kafes Otu | — | 2 | |
| Symphytum icaricum | — | Endemik | DD - Data Deficient - Veri yetersiz | |
| Symphytum kurdicum | Kürt Kafes Otu | — | ||
| Symphytum longipetiolatum | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Symphytum longisetum | Meşe Kafes Otu | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Symphytum officinale | Kara Kafes Otu | — | ||
| Symphytum orientale | Eşek Kafes Otu | — | 1 | |
| Symphytum ottomanum | Koru Kafes Otu | — | ||
| Symphytum pseudobulbosum | Yalan Kafes Otu | Endemik | CR - Critically Endangered - Çok tehlikede | |
| Symphytum savvalense | Tiryal Kafes Otu | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Symphytum sp. | — | — | ||
| Symphytum sylvaticum | Tomara | Endemik | — | |
| Symphytum sylvaticum ssp. sepulcrale var. hordokopii | — | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Symphytum sylvaticum ssp. sepulcrale var. sepulcrale | — | Endemik | LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili | 1 |
| Symphytum sylvaticum ssp. sylvaticum | — | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Symphytum sylvaticum subsp. sepulcrale | — | — | ||
| Symphytum tauricum | Kırım Kafes Otu | — | ||
| Symphytum tuberosum | Şiş Tomara | — | ||
| Symphytum tuberosum ssp. nodosum | Şiş Tomara | VU - Vulnerable - Zarar görebilir |