Anchusa
Boraginaceae · 31 tür
Kaba tüylerle örtülü, dik veya yükselici gövdeli otsu bitkilerdir; yaprakları alternan, basit ve tümsiz olup alt yapraklar genellikle spatülamsı, üst yapraklar ise saplı ya da sapsızdır. Çiçekler mavi, mor veya nadiren beyaz renkli olup genellikle akrep kuyruğu (cincinnus) şeklinde kıvrık çiçek durumlarında dizilir; kaliks beş parçalı, korolla huni veya borumsu biçimlidir ve boğazında belirgin pulcuklar (fornices) bulunur. Türkiye'de Akdeniz, Ege, İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Karadeniz bölgelerinde geniş bir yayılış gösterir; taşlık yamaçlar, step açıklıkları, tarla kenarları ve kuru çayırlıklar başlıca habitatlarıdır. Türkiye oldukça zengin bir *Anchusa* çeşitliliğine ev sahipliği yapar ve bu cinsin önemli bir çeşitlilik merkezini oluşturur. Endemik türler arasında *Anchusa undulata* subsp. hybrida, *A. leptophylla* subsp. incana ve İç Anadolu'ya özgü *A. pusilla* sayılabilir. Bazı türler tıbbi ve boyar madde kaynağı olarak geleneksel kullanıma konu olmuştur.
| BİLİMSEL AD | TÜRKÇE AD | ENDEMİK | IUCN | |
|---|---|---|---|---|
| Anchusa aegyptiaca | Obruk Ballığı | — | ||
| Anchusa aggregata | — | — | 2 | |
| Anchusa arvensis | — | — | ||
| Anchusa arvensis ssp. orientalis | — | — | ||
| Anchusa azurea | Sığır Dili | — | ||
| Anchusa azurea var. azurea | — | — | 2 | |
| Anchusa azurea var. kurdica | — | — | ||
| Anchusa azurea var. macrocarpa | — | — | ||
| Anchusa barrelieri | — | — | ||
| Anchusa barrelieri var. barrelieri | — | — | ||
| Anchusa cespitosa | Yayla Ballığı | — | ||
| Anchusa gmelinii | Marmara Ballığı | — | ||
| Anchusa hybrida | Tatlı Baba | — | 4 | |
| Anchusa konyaensis | Konya Sığır Dili | — | ||
| Anchusa konyaensis var. konyaensis | — | Endemik | — | |
| Anchusa konyaensis var. selcukensis | — | Endemik | — | |
| Anchusa leptophylla | Ballık | — | ||
| Anchusa leptophylla ssp. incana | — | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | 1 |
| Anchusa leptophylla ssp. leptophylla | — | — | ||
| Anchusa leptophylla ssp. tomentosa | Yünlü Ballık | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Anchusa limbata | Gövrek | CR - Critically Endangered - Çok tehlikede | ||
| Anchusa officinalis | Ballağan | — | 1 | |
| Anchusa procera | Kayıp Ballık | — | ||
| Anchusa pusilla | Kırk Batıran | — | ||
| Anchusa sp. | — | — | ||
| Anchusa strigosa | Gelezan | — | ||
| Anchusa stylosa | Çıt Dayış | — | ||
| Anchusa thessala | Emmecik | — | ||
| Anchusa undulata | — | — | ||
| Anchusa undulata subsp. hybrida | — | — | 2 | |
| Anchusa variegata | — | — |