Onosma
Boraginaceae · 113 tür
Genel Bilgiler
Tüylü, sert ve kıllı yapıları, sarı ya da beyaz borumsu çiçekleri ve karakteristik meyve yapısıyla tanınan bu cins, Boraginaceae familyasının en türlü cinsleri arasında yer alır. Çok yıllık otsu veya yarı çalımsı formları bulunan bitkiler, çoğunlukla çiçek açmadan önce öne doğru sarkık durumda olan salkım benzeri çiçek durumları oluşturur. Türkiye, bu cins için dünya genelinde en önemli çeşitlilik merkezlerinden biridir; 100'ü aşkın türüyle ülke florası içinde olağanüstü bir endemizm oranına sahiptir. Ege, Akdeniz, İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinde yaygın biçimde yayılış gösterir; özellikle kireçtaşlı kayalıklar, step alanları, yamaçlar ve kuru açıklıklar tipik habitatlarını oluşturur. *Onosma isaurica*, *O. bornmuelleri*, *O. heterophylla* ve *O. taurica* gibi birçok tür Türkiye'ye özgü endemiklerdir. Bitkiler ekolojik açıdan fakir, iyi drene edilmiş ve çoğunlukla kalkerli toprakları tercih eder; bu özellik onları başka bitkilerin tutunmakta güçlük çektiği alanlarda rekabetçi kılar. Halk hekimliğinde ve doğal boya üretiminde (özellikle köklerindeki alkanin bileşiği nedeniyle) kullanım geçmişine sahip türleri de bulunmaktadır.
Türler (113)
| BİLİMSEL AD | TÜRKÇE AD | ENDEMİK | IUCN | |
|---|---|---|---|---|
| Onosma × hybrida | Melez emcek | — | ||
| Onosma affinis | Kardeş Emziği | Endemik | EX - Extinct - Tükenmiş | |
| Onosma aksoyii | Bey Şincarı | Endemik | — | |
| Onosma alborosea | Kaya Emceği | — | ||
| Onosma alborosea subsp. alborosea | Kaya Emceği | — | ||
| Onosma alborosea subsp. alborosea var. alborosea | — | — | ||
| Onosma alborosea subsp. alborosea var. macrocarpa | — | — | ||
| Onosma alborosea subsp. sanguinolenta | Mor Şincar | — | ||
| Onosma aleppica | Dağ Emziği | — | ||
| Onosma ambigens | Ana Şincar | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma angustissima | Kısataç | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma araratica | Ağrı Şincarı | — | ||
| Onosma arcuata | Yay Emziği | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma argentata | Gümüş Emcek | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma armena | Hevajo | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma armeniaca | Azer Emcek | — | ||
| Onosma armenum | — | — | ||
| Onosma aspera | Sır Emzik | — | ||
| Onosma aucheriana | Emcek | — | 3 | |
| Onosma auriculata | Altın Damlası | — | ||
| Onosma beyazoglui | Kıral Emziği | Endemik | — | |
| Onosma bodeana | Boğumlu Emzik | — | ||
| Onosma bornmuelleri | Amasya Şincarı | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma bourgaei | Uzun Emcek | — | ||
| Onosma bozakmanii | Orman Emceği | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma bracteosa | Küpeli Emcek | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma briquetii | Yıldız Emziği | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma bulbotricha | Acem Emceği | — | ||
| Onosma caerulescens | Şincar | — | ||
| Onosma cappadocica | Peri Emziği | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma cassia | Hatay Emceği | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Onosma caucasica | Kaf Emceği | — | ||
| Onosma chlorotricha | Can Emceği | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Onosma circinnata | Kıvrık Emcek | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma dasytricha | Yitik Emcek | — | ||
| Onosma davisii | Mıjmıjok | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma decorticans | Göreme Emceği | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Onosma dichroantha | Çatal Emcek | — | ||
| Onosma discedens | Fırat Emceği | Endemik | EX - Extinct - Tükenmiş | |
| Onosma echioides | Oğlan Düşüren | — | 1 | |
| Onosma erecta | Dik Emcek | — | ||
| Onosma frutescens | Sarkı Emcek | — | 3 | |
| Onosma gigantea | Koca Emcek | — | ||
| Onosma gracilis | Narin Emzik | — | ||
| Onosma graeca | Ada Şincarı | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | 1 | |
| Onosma halophila | Acı Emcek | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma haussknechtii | Sarı Mıjmıjok | — | ||
| Onosma hebebulba | Nadir Emcek | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | 1 | |
| Onosma helleri | Ak Mıjmıjok | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma heterophylla | Deli Emzik | — | 6 | |
| Onosma inexspectata | Mor emzik | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma intertexta | Zara Şincarı | Endemik | LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili | |
| Onosma isaurica | Kül Emcek | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma lanceolata | Taş Mıjmıjok | — | ||
| Onosma lineariloba | Dağ Şincarı | Endemik | DD - Data Deficient - Veri yetersiz | |
| Onosma liparioides | Çarşak Emceği | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma lycaonica | Konya Emceği | Endemik | LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili | |
| Onosma macrophylla | Koca Şincar | — | ||
| Onosma macrophylla var. angustifolia | — | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | 1 | |
| Onosma mersinana | Mersin Emceği | Endemik | — | |
| Onosma microcarpa | Minik Emcek | — | ||
| Onosma mirabilis | Hoş Emzik | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma mitis | Çam Şincarı | — | ||
| Onosma mollis | Divan Köşk | — | ||
| Onosma mutabilis | Binbir Emcek | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | 1 |
| Onosma nana | Tavşan Gözü | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma neglecta | Baha Emziği | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma nemoricola | Koru Şincarı | — | 1 | |
| Onosma nigricaulis | Kara Şincar | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma nydeggeri | Allı Şincar | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma obtusifolia | Mera Şincarı | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma oreodoxa | Darı Şincarı | — | ||
| Onosma orientalis | Şark Şincarı | — | ||
| Onosma ovalifolia | Feke Emceği | — | ||
| Onosma pachypoda | Topuklu Şincar | — | ||
| Onosma paphlagonica | Akrep Emziği | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma papillosa | Kuru Şincar | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma polioxantha | Yoz Emzik Otu | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma polyantha | Kırk Emzik | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma proballanthera | Yayla Emziği | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma procera | Ören Emziği | Endemik | LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili | |
| Onosma propontica | Kum Emziği | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma pulchra | Nur Emceği | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma rascheyana | Van Emceği | — | ||
| Onosma rechingeri | Geç Mıjmıjok | — | ||
| Onosma riedliana | Gülnar Emceği | Endemik | — | |
| Onosma rigida | Kırım Emceği | DD - Data Deficient - Veri yetersiz | ||
| Onosma rostellata | Kirli Mıjmıjok | — | ||
| Onosma roussaei | Yamaç Emceği | — | ||
| Onosma rutila | Mersin Emceği | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma sericea | Kağıt Emcek | — | ||
| Onosma sieheana | Ak Emcek | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma sintenisii | Özge Emcek | Endemik | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | |
| Onosma sorgerae | Nemrut Çiçeği | — | ||
| Onosma sorgerae var. sorgerae | — | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | |
| Onosma sorgerae var. subglabriflora | — | Endemik | LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili | |
| Onosma sp. | — | — | 3 | |
| Onosma stenoloba | Tosya Emceği | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma strigosissima | Yayla Şincarı | Endemik | EN - Endangered - Tehlikede | 1 |
| Onosma subsericea | Erek Şincarı | — | ||
| Onosma subulifolia | Cüce Şincar | Endemik | CR - Critically Endangered - Çok tehlikede | |
| Onosma taurica | Emzik Otu | — | ||
| Onosma taurica var. brevifolia | — | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma taurica var. taurica | — | — | 2 | |
| Onosma tenuiflora | İnce Emcek | — | ||
| Onosma thracica | Evren Emcek | — | ||
| Onosma tinctoria | Boyar Emcek | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Onosma trachytricha | Kaba Şircan | — | ||
| Onosma trapezuntea | Duvar Emceği | Endemik | LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici | |
| Onosma tschichatschevii | Seyyah Emceği | Endemik | CR - Critically Endangered - Çok tehlikede | |
| Onosma velutina | Kör Şincar | Endemik | LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi | |
| Onosma visianii | Ender Emcek | — | ||
| Onosma xanthotricha | Keçeli | — |