Aconitum
Ranunculaceae · 5 tür
Dünya genelinde yaklaşık 300 türü kapsayan bu cins, çok yıllık otsu bitkilerden oluşur; yumrulu ya da kalın etli kökleri, palmat-loblu ya da parçalı yaprakları ve karakteristik miğfer (galea) şeklindeki üst çanak yaprağıyla kolayca tanınır. Çiçekler tipik olarak mavi-mor, nadiren sarı ya da beyaz tonlarında olup salkım ya da başak benzeri çiçek durumu oluştururlar. Türkiye'de bu cins ağırlıklı olarak Doğu ve Kuzeydoğu Anadolu'nun yüksek dağlık alanlarında, Pontik dağ silsilesinde ve Kaçkar gibi yüksek yaylalarda yayılış gösterir; subalpın ve alpin çayırlıklar, ormanlık vadiler, dere kenarları ve nemli yamaçlar tipik habitatlarını oluşturur. Türkiye'de A. orientale, A. anthora ve A. nasutum gibi türler kayıt altına alınmış olup bazı taksonların sınırlı yayılışı nedeniyle endemizm ya da yarı-endemizm potansiyeli taşıdığı bilinmektedir. Tüm Aconitum türleri, özellikle akonitin ve diğer diterpen alkaloidleri içermesi nedeniyle son derece toksik kabul edilir; bu özellik bitkinin halk tıbbında ve tarihsel zehir kullanımlarında yer bulmasına yol açmıştır. Türkiye florasındaki türler, genellikle yüksek rakımlı ve görece serin-nemli iklim koşullarına adaptasyon göstermiş relikt ya da dağ flora elemanları olarak değerlendirilmektedir.
| BİLİMSEL AD | TÜRKÇE AD | ENDEMİK | IUCN | |
|---|---|---|---|---|
| Aconitum anthora | — | VU - Vulnerable - Zarar görebilir | ||
| Aconitum cochleare | — | — | ||
| Aconitum nasutum | — | — | ||
| Aconitum orientale | — | — | 2 | |
| Aconitum sp. | — | — |