Ballota

Lamiaceae familyasına ait çok yıllık otsu ya da yarı çalı formundaki bitkilerden oluşur; gövde ve yapraklar yoğun tüylerle kaplıdır, yapraklar karşılıklı dizilişli, genellikle yuvarlakça ve kenarları krenatlı-diş lidir. Çiçekler beyaz, pembe ya da mor tonlarında olup yaprak koltuklarında yoğun halkalar (verticillaster) oluşturur; kaliks tüp şeklinde, 5–10 dişli ve çiçeklenme sonrasında dikensiz ya da dikenimsi dişlerle kalıcı hâle gelir. Türkiye'de Akdeniz havzasından İç Anadolu'ya, Ege kıyılarından Güneydoğu Anadolu'ya uzanan geniş bir coğrafyada yayılış gösterir; taşlık yamaçlar, yol kenarları, frigana toplulukları ve açık makilikler tipik habitatlarıdır. Türkiye florasında yaklaşık 8–10 türle temsil edilmekte olup bu türler arasında yaygın görülen *Ballota nigra* (siyah ballota) öne çıkmaktadır. *Ballota acetabulosa*, Ege ve Akdeniz bölgelerinin kayalık yamaçlarında yetişen ve Türkiye dahil Doğu Akdeniz'e özgü bir tür olması bakımından önem taşır. Güneydoğu ve Doğu Anadolu'da ise *Ballota saxatilis* gibi dar yayılışlı taksonlar kayalık-kireçtaşı habitatlarda karşımıza çıkar. Cins, halk hekimliğinde antispazmodik ve sakinleştirici özellikleriyle kullanılan türler içermesi bakımından da etnobotanik açıdan değer taşır.