Crocus

Yumrulu, çok yıllık otsu bitkiler olup toprak altında tunik adı verilen lifli ya da zarımsı bir kılıfla örtülü soğanımsı gövdelerden (korm) gelişirler. Yapraklar ince, çizgisel ve çoğunlukla üst yüzde beyazımsı bir orta damarla belirgindir; çiçeklenme döneminde ya da hemen ardından ortaya çıkar. Çiçekler tek ya da birkaç adet olup tüpsü-huni biçiminde, altı periyant parçalıdır; renkleri beyazdan sarıya, mordan eflatuna kadar geniş bir yelpazede değişir. Damakları çarpıcı biçimde parlak turuncu ya da sarı olan erkek organlar ve genellikle üç kollu stigma diagnostik öneme sahiptir. Türkiye, dünya genelindeki Crocus çeşitliliğinin odak noktalarından birini oluşturmakta olup ülkede yaklaşık 40–50 tür kayıt altındadır. Özellikle İç Anadolu step ve dağ yamaçları, Ege ve Akdeniz'in frigana ile maki toplulukları, Doğu Anadolu'nun subalpın çayırları ve Batı Anadolu'nun ışıklı orman açıklıkları başlıca yayılış alanlarını oluşturur. Türkiye'ye özgü endemik türler arasında Crocus ancyrensis (Ankara crokusu), C. danfordiae, C. pestalozzae, C. abantensis ve C. leichtlinii sayılabilir; bu türler dar yayılışları nedeniyle koruma önceliği taşımaktadır. Kültüre alınan C. sativus'un stigmaları çok değerli bir baharat olan safranı verir ve Türkiye'de özellikle Safranbolu çevresinde geleneksel olarak yetiştirilmektedir.