Genel Bilgiler

Apiaceae familyasının iri gövdeli üyelerinden biri olan bu cins, genellikle 0,5–2,5 m yüksekliğe ulaşan çok yıllık otsu bitkilerden oluşur. Geniş, palmatisekt veya pinnatisekt yapraklar, içi boş ve tüylü gövde ile büyük bileşik şemsiye çiçek kurulları tipik özelliklerdir; periferikteki çiçeklerin petalleri çoğunlukla büyütülmüş ve ışınsal simetriye yakındır. Türkiye'de bu cins, başta Doğu ve Kuzeydoğu Anadolu olmak üzere Karadeniz kıyı dağları, İç Anadolu'nun ormanlık yamaçları ve Güneydoğu Anadolu'nun yüksek kesimlerinde yayılış gösterir; subapin çayırlar, ıslak vadi kenarları, orman açıklıkları ve dere boyları tipik habitatları arasındadır. Türkiye'den kayıtlı yaklaşık 15–18 tür bulunmakta olup bunların önemli bir kısmı endemiktir. Endemik türlerin başında Doğu Anadolu'ya özgü *H. antasiaticum*, *H. argaeum* ve *H. trachyloma* sayılabilir; bu türler dar yayılış alanlarıyla biyocoğrafik açıdan büyük önem taşır. Bazı türler halk arasında "baldıran" ya da "tavşan otu" adıyla bilinmekle birlikte, yapraklarındaki furanokumarin bileşikleri güneş ışığıyla temas ettiğinde deri yanıklarına yol açabilmektedir.

SinonimSphondylium Mill.
Türler (26)
BİLİMSEL AD TÜRKÇE AD ENDEMİK IUCN
Heracleum antasiaticum Kamşam —
Heracleum apiifolium Telehaş — 1
Heracleum argaeum Yayla öğrek otu Endemik LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi
Heracleum chorodanum Kekrer ot —
Heracleum crenatifolium Sov Endemik LR (nt) - Near Treatened - Tehlike altına girebili
Heracleum humile Kaya öğrek otu —
Heracleum lasiopetalum — VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum marashicum — Endemik EN - Endangered - Tehlikede
Heracleum paphlagonicum Tavşancıl otu Endemik LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi
Heracleum pastinaca Taş öğrek otu Endemik LR (cd) - Concervation Dependent - Koruma önlemi
Heracleum pastinacifolium — —
Heracleum pastinacifolium subsp. incanum Kuru öğrek Endemik LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici
Heracleum pastinacifolium subsp. pastinacifolium Van öğrek otu —
Heracleum persicum Suh —
Heracleum peshmenianum Bey öğrek Endemik VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum platytaenium Öğrek otu LR (lc) - Least Concern - En az endişe verici 2
Heracleum rawianum Hömeti VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum sosnowskyi Koçuk VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum sp. Öğrek otu —
Heracleum sphondylium — —
Heracleum sphondylium subsp. artvinense Kadife koçuk Endemik EN - Endangered - Tehlikede
Heracleum sphondylium subsp. cyclocarpum Çember Koçuk —
Heracleum sphondylium subsp. montanum Dağ koçuğu VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum sphondylium subsp. ternatum Devesil —
Heracleum trachyloma Poğluk VU - Vulnerable - Zarar görebilir
Heracleum transcaucasicum Kısır Öğreği —