Genel Bilgiler

Solanaceae familyasına ait tek veya çok yıllık otsu bitkilerdir; yapraklar genellikle derin loplu ya da dişli kenarlı, tüylü ve yapışkan olup karakteristik kötü kokularıyla tanınırlar. Çiçekler sürme sarısı ile mor damarlı renk tonlarında, huni ya da çan biçiminde, beş taçyapraklı olup tipik bir aktinomorf simetri gösterir; meyve kapçık (kapsül) şeklinde olup bir operkülümle açılır. Tüm kısımları skopolamin, hiyosiyamin ve atropin gibi toksik tropin alkaloidleri içerdiğinden hem zehirli hem de tıbbi değer taşır. Türkiye'de Akdeniz, Ege ve İç Anadolu başta olmak üzere hemen her bölgede görülür; yol kenarları, harabe alanları, taşlık yamaçlar ve köy çevreleri tipik habitatlarıdır. Türkiye'de en yaygın tür olan *Hyoscyamus niger* (banotu) İç ve Doğu Anadolu'da yaygınken, *Hyoscyamus aureus* Güneydoğu Anadolu'nun kayalık duvar ve uçurumlarında yayılış gösterir. *Hyoscyamus reticulatus* ise daha kurak, step karakterli alanlarda belirginleşen bir türdür. Cins, Türkiye genelinde yaklaşık 6–8 türle temsil edilmekte olup bazı türler dar yayılış alanları nedeniyle endemizm açısından önem taşımaktadır.

Türler (7)
BİLİMSEL AD TÜRKÇE AD ENDEMİK IUCN
Hyoscyamus albus ak banotu — 1
Hyoscyamus aureus sarı banotu — 2
Hyoscyamus muticus tatala —
Hyoscyamus niger banotu — 1
Hyoscyamus pusillus cüce banotu —
Hyoscyamus reticulatus kumacıkotu — 1
Hyoscyamus sp. — —