Rubiaceae

Çoğunlukla otsu bitkiler, çalılar veya ağaçlardan oluşan geniş bir familyadır; Türkiye temsilcileri büyük ölçüde çok yıllık ya da tek yıllık otsu habitusludur. En belirgin morfolojik özelliklerinden biri karşılıklı veya halkalar oluşturan yaprak dizilişidir; stipüller çoğu zaman yaprakçığa dönüşmüş olup bu durum yaprakların halka görünümü kazanmasına yol açar. Çiçekler genellikle küçük, aktinomorf, dört veya beş parçalı olup tüp ya da çan biçiminde birleşik taç yapraklarına sahiptir; meyve kuru kapsül, sert çekirdekli veya et sulu yapıda olabilir. Türkiye'de familya; Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yoğunlaşmakla birlikte, Karadeniz kıyı kuşağından step alanlarına ve yüksek dağ yamaçlarına kadar geniş bir ekolojik yelpazede temsil edilmektedir. Orman açıklıkları, kayalık yamaçlar, tarla kenarları, bozuk makiler ve kıyı habitatları bu familyanın üyelerini barındıran başlıca yaşam ortamlarıdır. Türkiye florası açısından en zengin ve ekolojik olarak en önemli cinsi Galium'dur; ülkede yetmişi aşkın türüyle temsil edilen bu cins, karaçalı altı vejetasyonundan subalpin çayırlıklara kadar uzanan geniş bir yayılış sergiler. Asperula cinsi de oldukça çeşitlidir ve özellikle Orta Anadolu step alanları ile dağlık kuşaklarda dikkat çekici bir tür zenginliğine sahiptir. Crucianella ve Phuopsis cinsleri daha dar habitatlarda, genellikle kayalık ve kireçtaşı kökenli substratlar üzerinde rastlanan taksonlar arasındadır. Rubia tinctorum, geçmişte köklerinden elde edilen kırmızı boya nedeniyle ekonomik önemi olan ve Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde kültürü yapılmış ya da yarı doğallaşmış bir türdür. Paederota ve Putoria gibi küçük cinsler ise daha sınırlı yayılışlarıyla floranın özgün unsurları arasında yer alır. Galium ve Asperula cinslerinde Türkiye'ye özgü çok sayıda endemik tür tanımlanmış olup bu taksonların önemli bir kısmı dar yayılışlı ve hassas habitatlarda yaşamaktadır. Söz konusu endemikler, özellikle Toros Dağları, İç Anadolu'nun kireçtaşı platoları ve Doğu Anadolu'nun yüksek dağlık alanlarında yoğunlaşmaktadır. Familyanın Türkiye'deki tür çeşitliliği, ülkenin biyocoğrafik konumunu ve farklı flora bölgelerinin kesişim noktasında yer almasını açıkça yansıtmaktadır.