Diğer Dillerde
TürkçeYılanyastığıgiller
Genel Bilgiler

Tek veya çok yıllık otsu bitkilerden oluşan bu grup, genellikle yumru ya da rizomlu toprak altı organlara sahiptir ve çoğu türde kalsiyum oksalat kristalleri bulunur. En belirgin morfolojik özellik, küçük ve sık dizili çiçekleri taşıyan silindirik aks olan koçan (spadiks) ile onu saran renkli ya da yaprak benzeri brakteyi (spat) içeren özgün çiçeklenme yapısıdır. Çiçekler tek evcikli ya da iki evcikli olup koçanın alt kısmında dişi, üst kısmında erkek çiçekler yer alır; bazı türlerde ise steril bölge de bulunur. Meyveler genellikle etli çilek ya da meyve topluluğu şeklinde olgunlaşır ve parlak kırmızı, turuncu veya sarı renkleriyle dikkat çeker. Türkiye'de familya üyeleri başta Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yoğunlaşmakla birlikte Karadeniz kıyı şeridi ve İç Anadolu'nun nemli vadilerinde de temsil edilir. Kıyı maki ve garig toplulukları, orman altları, riparian habitatlar, nemli kayalıklar ve sulak alan kenarları başlıca yaşam ortamlarıdır. Türkiye florasında familyayı temsil eden önemli cinsler arasında *Arum*, *Biarum*, *Dracunculus*, *Eminium* ve *Arisarum* sayılabilir. *Arum* cinsi ülkedeki en zengin cinstir; *Arum dioscoridis*, *Arum maculatum* ve *Arum italicum* bu grubun yaygın temsilcileridir. *Biarum* cinsi Türkiye'de yüksek endemizm oranıyla öne çıkar; *Biarum carduchorum* ve *Biarum bovei* gibi türler oldukça sınırlı yayılış alanlarına sahiptir. *Eminium* cinsi ise ağırlıklı olarak İç ve Güneydoğu Anadolu'nun step ve kayalık yamaçlarına özgü türleri kapsar. *Dracunculus vulgaris*, iri ve çarpıcı spatiyle Ege kıyılarında ve Akdeniz bölgesinde kolaylıkla tanınabilen bir türdür. Familyanın birçok üyesi yumrularında yüksek oranda nişasta içermesine karşın çiğ tüketildiğinde toksik özellik gösteren kalsiyum oksalat rafitleri nedeniyle zehirli sayılır; ancak bazı türlerin yumruları geleneksel olarak pişirilip besin kaynağı olarak kullanılmıştır. Türkiye, Araceae familyasının Akdeniz havzasındaki biyoçeşitlilik merkezlerinden biri konumundadır ve özellikle Biarum ile Eminium cinslerinde önemli sayıda endemik tür barındırmaktadır.

Açıklama / Not

Çoğu tropik ve subtropiklerde, pek azı ılıman iklim kuşaklarında 1800 kadar türü bulunan, uzunca veya yumru rizomlu, otsu, çok yıllık bitkilerdir. Kökleri hariç, rizomlarında trakeler yoktur. Yaprakları büyük, saplı, basit ve tam kenarlıdır. Tek çenekli bitkiler oldugu halde, yaprak ayaları ağsı damarlanmıştır. Monstero, philodendron, scindapsus cinslerinden olan genç yapraklardan yer yer doku erimesi sonucu büyük açıklıklar meydana gelir. Bunlara pencere yaprakları adıda verilmektedir. Bazılarıda tutucu kökleriyle tropikal ormanlarda tırmanıca bazılarında ek köklü epifitlerdir. Bitkiler monoik, çiçekleri erdeişi veya erkek ve dişi çiçeklere ayrılmıştır. Bazılarında çiçek örtüleri tamamen körelmiş, bazılarında indirgenerek perigon halinde iki dairede üçerli dizilmiştir. Andrekeum iki daire üzerinde altışar stemenden ibarettir. Gnekeum'da üst durumlu, üç karpelli, üç veya tek gözlü bir ovaryum bulunur. Çok sayıda çiçekler, çomak şeklinde spadiks durumda toplanmıştır. Çiçekleri ayrı eşeyli olanlarda çiçek durumunun alt tarafında dişi, üst tarafında erkek çiçekler dizilmiştir. Böyle bitkilerde protogini görülür. Çiçek durumu spatha adı verilen koruyucu ve böceklerin çekimleyici bir yaprakla sarılıdır. Meyvaları bakko tipindedir.