Diğer Dillerde
TürkçeSalepgiller
Genel Bilgiler

Tek çenekli otsu bitkilerden oluşan bu grup, çiçek yapısındaki özgün karmaşıklığıyla diğer familyalardan kolaylıkla ayrılır. Çiçekler zigomorf yapıda olup altı tepal içerir; bunların en dikkat çekeni, şekil ve renk bakımından büyük çeşitlilik gösteren dudakçadır (labellum). Erkek ve dişi üreme organları birleşerek "kolon" adı verilen özgün bir yapı oluşturur. Tohumlar son derece küçük ve endospermsiz olup çimlenmek için mikoriza ilişkisi kurmaları zorunludur. Türkiye, yaklaşık 30 cins ve 160'ı aşkın türüyle Avrupa ve Yakın Doğu'nun en zengin salep florasına sahip ülkelerinden biridir. Bu türlerin önemli bir kısmı endemik ya da dar yayılışlıdır. Kuzey Anadolu'nun nemli orman kuşakları, özellikle Batı ve Doğu Karadeniz bölgeleri; Toros Dağları'nın kalkerli yamaçları ve Ege kıyı maki habitatları en yüksek tür çeşitliliğinin gözlemlendiği alanlardır. *Ophrys*, *Orchis*, *Dactylorhiza*, *Anacamptis*, *Himantoglossum* ve *Epipactis* başlıca cinsleri arasında yer alır. *Ophrys* cinsi, böcek taklidi çiçek yapısıyla öne çıkmakta; *O. mammosa*, *O. reinholdii* ve çok sayıda lokal endemik takson bu cins içinde tanımlanmıştır. *Himantoglossum caprinum*, Ege ve Akdeniz bölgelerinde uzun sarkık dudakçasıyla dikkat çekerken *Dactylorhiza* türleri Karadeniz bölgesinin nemli çayırlarında yaygındır. Yumrularından elde edilen nişastamsı madde "salep" olarak bilinmekte ve geleneksel Türk mutfağında tarihsel öneme sahip bulunmaktadır. Aşırı yumru toplama, habitatların tahrip edilmesi ve iklim değişikliği, pek çok türü ciddi tehdit altına sokmuştur. Bu nedenle familyanın tüm türleri CITES Ek-II kapsamında koruma altındadır.